अपरा एकादशी २०२६ | तारीख, मुहूर्त, पूजा विधी, व्रत कथा आणि महत्त्व | Apara Ekadashi 2026

 

ॐ

marathi-strotra.blogspot.com

॥ अपरा एकादशी २०२६ ॥

तारीख, मुहूर्त, पूजा विधी, व्रत कथा आणि महत्त्व

---

🌟 अपरा एकादशी म्हणजे काय?

अपरा एकादशी ही ज्येष्ठ महिन्याच्या कृष्ण पक्षातील एकादशी आहे. 'अपरा' म्हणजे 'अपार' (अमर्याद) असे संस्कृत अर्थ आहे. या एकादशीचे पुण्य अपार आहे, म्हणूनच तिला 'अपरा' एकादशी म्हणतात. या एकादशीला **जलक्रीडा एकादशी**, **अचला एकादशी** आणि **भद्रकाली एकादशी** या नावांनीही ओळखले जाते.

---

📅 अपरा एकादशी २०२६ – तारीख आणि मुहूर्त

| बाब | तपशील |

|-----|--------|

| **एकादशी तिथी** | बुधवार, १३ मे २०२६ |

| **एकादशी तिथी प्रारंभ** | १२ मे २०२६ रोजी दुपारी ०२:५२ वाजता|

| **एकादशी तिथी समाप्त** | १३ मे २०२६ रोजी दुपारी ०१:२९ वाजता|

| **पारणे मुहूर्त** | १४ मे २०२६ रोजी सकाळी ०५:३१ ते ०८:१४ |

| **द्वादशी समाप्ती** | १४ मे रोजी सकाळी ११:२०|

**व्रतासाठी शुभ मुहूर्त:**

| मुहूर्त | वेळ |

|---------|------|

| ब्रह्म मुहूर्त | सकाळी ०४:०८ ते ०४:५० |

| विजया मुहूर्त | दुपारी ०२:३३ ते ०३:२७ |

| गोधूली मुहूर्त | संध्याकाळी ०७:०२ ते ०७:२३ |

| निशिता मुहूर्त | रात्री ११:५६ ते १२:३८ |

⚠️ **लक्षात ठेवा:** सूर्योदय तिथीनुसार व्रताचे आचरण केले जाते. त्यामुळे १३ मे २०२६ रोजीच ही एकादशी साजरी करावी.

---

🌟 अपरा एकादशीचे महत्त्व

| क्र. | महत्त्व | स्पष्टीकरण |

|-----|---------|------------|

| १ | **अपार पुण्य** | या एकादशीचे पुण्य अपार आहे. अश्वमेध यज्ञ, तीर्थस्नान, दानधर्म यांच्या पुण्याइतकेच पुण्य या व्रताने मिळते.|

| २ | **पापनाश** | ब्रह्महत्या, गोहत्या, गुरुहत्या, परनिंदा, प्रेतयोनी अशा महापापांपासून मुक्ती मिळते.|

| ३ | **प्रेतयोनी मुक्ती** | पूर्वज प्रेतयोनीत असतील तर त्यांनाही या व्रताच्या पुण्याने मुक्ती मिळते.|

| ४ | **मोक्षप्राप्ती** | हे व्रत केल्याने मृत्यूनंतर मोक्ष प्राप्त होतो.|

| ५ | **सुख-समृद्धी** | जीवनातील सर्व संकटे दूर होतात, घरात सुख-समृद्धी येते.|

---

📖 अपरा एकादशी व्रत कथा (पौराणिक कथा)

**कथा प्रारंभ:**

प्राचीन काळी **महीध्वज** नावाचा एक धर्मात्मा राजा होता. त्याचा छोटा भाई **वज्रध्वज** अत्यंत क्रूर आणि अधर्मी होता. वज्रध्वजने श्रीमंतीच्या लोभापोटी षड्यंत्र रचून एका रात्री आपल्या बंधू महीध्वजचा वध केला.

अकाली मृत्यूमुळे राजा महीध्वज प्रेतयोनीत गेला. तो एका जंगलातील पिंपळाच्या झाडावर प्रेतरूपाने राहू लागला आणि त्या वाटेने जाणाऱ्यांना त्रास देऊ लागला.

एके दिवशी **धौम्य ऋषी** त्या मार्गाने जात होते. त्यांनी आपल्या दिव्य दृष्टीने हे सर्व पाहिले. त्यांना त्या राजावर दया आली. ऋषींनी राजाला प्रेतयोनीतून मुक्त करण्याचे ठरवले.

धौम्य ऋषींनी **अपरा एकादशीचे व्रत** विधिपूर्वक केले. व्रतानंतर त्यांनी मिळालेले सर्व पुण्य प्रेतात्म्याला अर्पण केले. भगवान विष्णूंच्या कृपेने राजा महीध्वज प्रेतयोनीतून मुक्त झाला, त्याला दिव्य शरीर प्राप्त झाले आणि तो स्वर्गाला गेला.

यापासून या एकादशीचे महत्त्व वाढले. जो कोणी श्रद्धेने हे व्रत करतो, त्याला प्रेतयोनीच्या भयापासून मुक्ती मिळते.

---

🪔 अपरा एकादशी पूजा विधी (Step by Step)

| क्र. | पूजा विधी | कसे करावे? |

|-----|-----------|------------|

| १ | **ब्रह्ममुहूर्तात उठा** | सकाळी ४:०८ ते ४:५० या दरम्यान उठा |

| २ | **स्नान** | पवित्र नदीत स्नान करा किंवा घरी गंगाजल मिसळून स्नान करा |

| ३ | **स्वच्छ वस्त्रे** | पिवळी किंवा पांढरी स्वच्छ वस्त्रे धारण करा|

| ४ | **व्रत संकल्प** | दिवसभर उपवास करण्याचा संकल्प करा |

| ५ | **देवस्थापना** | भगवान विष्णूंची (वामन स्वरूपात) प्रतिमा किंवा चित्र स्थापित करा |

| ६ | **पंचामृत अभिषेक** | दूध, दही, तूप, मध, साखर यांनी अभिषेक करा |

| ७ | **पूजन** | षोडशोपचार किंवा पंचोपचार पूजा करा|

| ८ | **तुळशी अर्पण** | तुळशीची पाने विष्णूंना अर्पण करा |

| ९ | **मंत्र जप** | 'ॐ नमो भगवते वासुदेवाय' मंत्राचा जप करा |

| १० | **व्रत कथा** | अपरा एकादशीची कथा वाचा किंवा ऐका |

| ११ | **आरती** | भगवान विष्णूंची आरती करा |

| १२ | **रात्र जागरण** | रात्रभर भजन-कीर्तन करून जागरण करा |

| १३ | **दान** | दुसऱ्या दिवशी ब्राह्मण किंवा गरजूंना अन्न, वस्त्र, धन दान करा |

| १४ | **पारणे** | १४ मे रोजी नियमित पद्धतीने पारणे करा |

---

🌿 अपरा एकादशी पूजेसाठी साहित्य

| साहित्य | वापर |

|---------|------|

| भगवान विष्णूंची मूर्ती/चित्र (वामन स्वरूप) | पूजेसाठी |

| पिवळी किंवा पांढरी वस्त्रे | परिधान |

| तुळशीची पाने | पूजन (विष्णूंना अत्यंत प्रिय) |

| पंचामृत | अभिषेक |

| चंदन, अक्षता | पूजन |

| फुले | शेवंती, गुलाब, कमळ |

| दिवा, उदबत्ती, कापूर | आरती |

| फळे, खीर | नैवेद्य |

| दानासाठी अन्न, वस्त्र, धन | दान |

---

📿 अपरा एकादशी मंत्र

**विष्णू मूल मंत्र:**

ॐ नमो भगवते वासुदेवाय

**विष्णू गायत्री मंत्र:**

ॐ नारायणाय विद्महे वासुदेवाय धीमहि।

तन्नो विष्णुः प्रचोदयात्॥

**वामन मंत्र:**

ॐ वामनाय विद्महे त्रिविक्रमाय धीमहि।

तन्नो विष्णुः प्रचोदयात्॥

---

🍬 अपरा एकादशीला नैवेद्यासाठी पदार्थ

| पदार्थ | विशेषता |

|--------|---------|

| **खीर** | विष्णूंना प्रिय |

| **तुळशीसह नैवेद्य** | विष्णूंना अत्यंत प्रिय |

| **फळे** | केळी, सफरचंद, डाळिंब |

| **पंचामृत** | अभिषेक व नैवेद्य |

| **साखर-हळद** | शुभ |

---

❌ अपरा एकादशीला टाळण्यासारख्या गोष्टी

❌ तांदूळ खाऊ नका (एकादशीला तांदूळ वर्ज्य)

❌ क्रोध, वाद-विवाद करू नका

❌ मांसाहार टाळा

❌ दारू, तंबाखू टाळा

❌ द्वादशीपूर्वी पारणे करू नका

❌ दुष्ट विचार मनात आणू नका

❌ कांदा-लसूण खाऊ नका[citation:2]

---

✅ अपरा एकादशी व्रताचे फायदे (फलश्रुती)

| फायदा | स्पष्टीकरण |

|--------|------------|

| सर्व पापनाश | ब्रह्महत्या, गोहत्या, प्रेतयोनी यातून मुक्ती|

| मोक्ष प्राप्ती | मृत्यूनंतर बैकुंठधामाची प्राप्ती|

| सुख-समृद्धी | घरात सुख-शांती येते |

| पूर्वजांची मुक्ती | प्रेतयोनीत असलेल्या पूर्वजांना मुक्ती|

| अपार पुण्य | अश्वमेध यज्ञाइतके पुण्य|

---

॥ श्री विष्ण्वर्पणमस्तु ॥

🙏 अपरा एकादशीच्या हार्दिक शुभेच्छा 🙏

---

#अपराएकादशी #एकादशी #विष्णुपूजा #अपराएकादशीव्रत #ज्येष्ठकृष्णएकादशी #व्रतकथा #सर्वमराठीस्त्रोत्र 

---

© marathi-strotra.blogspot.com | सर्व स्तोत्रे मराठीत | गणपती बाप्पा मोरया! 🙏

---

## 📌 आमचे सर्व लिंक एकाच ठिकाणी:

👉 **ब्लॉग:** https://marathi-strotra.blogspot.com

👉 **Telegram:** https://t.me/marathistrotra

👉 **Instagram:** https://instagram.com/sarva_marathi_strotra

👉 **YouTube:** https://youtube.com/@sarva_marathi_strota

👉 **Facebook:** सर्व मराठी स्त्रोत (सर्च करा)

👉 **Linktree:** https://linktr.ee/sarvamarathistrotra

**🙏 कृपया सर्व प्लॅटफॉर्मवर फॉलो करा 🙏**