निर्जला एकादशी २०२६ | तारीख, महत्त्व, पूजा विधी, मंत्र व कथा | Bhimseni Ekadashi

 

॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥

🌞 **निर्जला एकादशी (भीमसेनी एकादशी) – २५ जून २०२६** 🌞

निर्जला एकादशी ही वर्षातील **सर्वात कठीण** आणि **सर्वात महत्त्वाची** एकादशी मानली जाते. 'निर्जला' म्हणजे 'पाण्याशिवाय'. या दिवशी **अन्न आणि पाणी दोन्ही** सोडले जाते. असे मानले जाते की ही एक एकादशी केल्याने वर्षभरातील **२४ एकादशींचे पुण्य** मिळते.

### निर्जला एकादशी २०२६ – तारीख व मुहूर्त

| बाब | तपशील |

|---|---|

| **एकादशी तिथी** | २५ जून २०२६ (गुरुवार)|

| **तिथी प्रारंभ** | २४ जून, सायंकाळी ६:१२|

| **तिथी समाप्त** | २५ जून, रात्री ८:०९|

| **पारण (व्रत सोडण्याची वेळ)** | २६ जून, सकाळी ५:२५ ते ८:१३|

 **सूचना:** व्रत सोडण्याची वेळ (पारण) अत्यंत महत्त्वाची आहे. द्वादशी तिथीतच पारण करावे.

### निर्जला एकादशीचे धार्मिक महत्त्व (Significance)

या एकादशीला **'भीमसेनी एकादशी'** किंवा **'पांडव एकादशी'** असेही म्हणतात. याचे कारण पौराणिक कथेत सापडते.

| बाब | महत्त्व |

|---|---|

| **सर्वोत्तम फल** | एका व्रताने सर्व २४ एकादशींचे पुण्य|

| **भीमसेनी एकादशी** | भीमाने हे व्रत केल्याने हे नाव|

| **पापनाश** | पूर्वजन्मीच्या पापांचा नाश|

| **मोक्षप्राप्ती** | वैकुंठ धामाची प्राप्ती|

| **शारीरिक शुद्धी** | शरीर व मन शुद्ध होते |

**पौराणिक कथा (Nirjala Ekadashi Story):**

महाभारतानुसार, भीमसेनाला भूक सहन होत नसे. तो वर्षातील २४ एकादश्यांचे व्रत करू शकत नव्हता. त्याने महर्षी वेदव्यासांना याची सांगितली. तेव्हा व्यासांनी सांगितले – "ज्येष्ठ शुक्ल एकादशीचे **निर्जल व्रत** कर. एका व्रताने सर्व एकादशींचे पुण्य मिळेल." भीमाने तसे केले. म्हणून या एकादशीला **भीमसेनी एकादशी** म्हणतात.

### निर्जला एकादशी व्रत नियम (Fasting Rules)

| नियम | तपशील |

|---|---|

| **अन्न-जल त्याग** | सूर्योदयापासून दुसऱ्या दिवशी सूर्योदयापर्यंत|

| **पाणीही नको** | 'निर्जला' म्हणजे पाणी नाही|

| **संकल्प** | सकाळी स्नानानंतर व्रताचा संकल्प करावा|

| **पारण** | द्वादशीला योग्य वेळेत पारण करावे|

| **आरोग्य** | आजारी, गर्भवती, वृद्धांनी फलाहार करावा|

### पूजा विधी (Puja Vidhi)

१. **प्रातः स्नान:** ब्रह्ममुहूर्तात उठून स्नान करा.

२. **संकल्प:** भगवान विष्णूसमोर व्रताचा संकल्प करा.

३. **विष्णू पूजा:** विष्णूची मूर्ती किंवा चित्र स्थापित करा. तुळशी, फुले, धूप, दिवा अर्पण करा.

४. **मंत्र जप:** 'ॐ नमो भगवते वासुदेवाय' या मंत्राचा १०८ वेळा जप करा.

५. **विष्णु सहस्रनाम पठण:** शक्य असल्यास विष्णु सहस्रनाम म्हणा.

६. **जागरण:** रात्री जागरण करून भजन-कीर्तन करा.

७. **पारण:** दुसऱ्या दिवशी योग्य वेळेत जल व अन्न ग्रहण करा.

### निर्जला एकादशी मंत्र (Mantras)

**मूल मंत्र:**

**॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥**

**विष्णु गायत्री मंत्र:**

**॥ ॐ नारायणाय विद्महे वासुदेवाय धीमहि।**

**तन्नो विष्णुः प्रचोदयात् ॥**

**हरे कृष्ण महामंत्र:**

**॥ हरे राम हरे राम, राम राम हरे हरे।**

**हरे कृष्ण हरे कृष्ण, कृष्ण कृष्ण हरे हरे ॥** 

### विशेष दान (Donation)

या दिवशी खालील वस्तूंचे दान करणे अत्यंत शुभ मानले जाते:

| वस्तू | महत्त्व |

|---|---|

| **पाण्याचा घड** | जलदान |

| **छत्री** | सावली/आश्रयदान |

| **ताजी फळे** | आरोग्यदान |

| **वस्त्र** | वस्त्रदान |

| **सत्तू (गव्हाचे पीठ)** | गरमीत शीतलता |

### उपसंहार

निर्जला एकादशी ही केवळ उपासना नसून **आत्मसंयम, श्रद्धा व समर्पणाची परीक्षा** आहे. या व्रताने **मन शुद्ध, आत्मा प्रबुद्ध** होतो व **विष्णूकृपेची** प्राप्ती होते. शक्य असेल तरच हे कठोर व्रत करावे.

**॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥**

**॥ हरे कृष्ण हरे राम ॥**

#निर्जलाएकादशी #BhimseniEkadashi #एकादशी #भगवानविष्णू #निर्जलाव्रत #मराठीस्त्रोत #एकादशीकथा #विष्णुभक्ति #२५जून२०२६

---

© marathi-strotra.blogspot.com | सर्व स्तोत्रे मराठीत | गणपती बाप्पा मोरया! 🙏

## 📌 आमचे सर्व लिंक एकाच ठिकाणी:

👉 **ब्लॉग:** https://marathi-strotra.blogspot.com

👉 **Telegram:** https://t.me/marathistrotra

👉 **Instagram:** https://instagram.com/sarva_marathi_strotra

👉 **YouTube:** https://youtube.com/@sarva_marathi_strota

👉 **Facebook:** सर्व मराठी स्त्रोत (सर्च करा)

👉 **Linktree:** https://linktr.ee/sarvamarathistrotra

**🙏 कृपया सर्व प्लॅटफॉर्मवर फॉलो करा 🙏**