श्री गणेश अष्टक | गणेश पुराण | अर्थासह संपूर्ण माहिती | गणपती स्तुती

 

॥ ॐ गं गणपतये नमः ॥

🐘 **श्री गणेश अष्टक – गणेश पुराणातील अष्टश्लोकी स्तुती** 🐘

श्री गणेश अष्टक हे भगवान गणपतींच्या स्तुतीतील अत्यंत पवित्र व शक्तिशाली स्तोत्र आहे. 'अष्टक' म्हणजे **आठ श्लोकांचे** स्तोत्र (येथे श्लोक १ ते ८) . हे स्तोत्र **गणेश पुराण** (उपासना खंड) मधील आहे .

या स्तोत्रात गणपतीच्या **सर्वव्यापी स्वरूपाचे**, त्यांच्यापासून सृष्टी, देव, मानव, प्राणी, वृक्ष, बुद्धी, संपत्ती, मोक्ष, विघ्ननाश, कार्यसिद्धी, पुत्रप्राप्ती, शोक, मोह, काम, तसेच अनंत शक्ती व परब्रह्मरूप यांचे वर्णन आहे .

**एकूण श्लोक : १३** (१-८ स्तोत्र, ९-१३ फलश्रुती)

### श्री गणेश अष्टकम् – श्लोक व अर्थ (Marathi Meaning)

#### श्लोक १

**॥ सर्वे उच्चः ।**

**यतोऽनन्तशक्तेरनन्ताश्च जीवा**

**यतो निर्गुणादप्रमेया गुणास्ते ।**

**यतो भाति सर्वं त्रिधा भेदभिन्नं**

**सदा तं गणेशं नमामो भजामः ॥१॥**

**अर्थ:** (हे सर्वज्ञांनो, ऐका.) ज्याच्या अनंत शक्तीपासून अनंत जीव उत्पन्न झाले आहेत; ज्याच्या निर्गुण (मूळ) स्वरूपापासून अप्रमेय (अमोघ) गुण प्रकट झाले आहेत; ज्याच्यापासून तीन प्रकारचे (भेदभिन्न) सर्व विश्व प्रकाशमान झाले आहे – अशा त्या गणेशाचे आम्ही सदा नमन करतो व भजन करतो.

#### श्लोक २

**॥ यतश्चाविरासीद्जगत्सर्वमेत-**

**-तथाब्जासनो विश्वगो विश्वगोप्ता ।**

**तथैन्द्रादयो देवसंघा मनुष्याः**

**सदा तं गणेशं नमामो भजामः ॥२॥**

**अर्थ:** ज्याच्यापासून हे सर्व जग प्रकट झाले; जसे ब्रह्मदेव (अब्जासन), विश्वगो (सर्वव्यापी विष्णू?), इंद्रादी देवसमूह व मनुष्ये यांची उत्पत्ती झाली – अशा त्या गणेशाचे आम्ही सदा नमन करतो व भजन करतो.

#### श्लोक ३

**॥ यतो वह्निभान् भवो भूर्जलं च**

**यतः सागराश्चिद्रमा व्योम वायुः ।**

**यतः स्थावरा जंगमा वृक्षसंघाः**

**सदा तं गणेशं नमामो भजामः ॥३॥**

**अर्थ:** ज्याच्यापासून अग्नी, सूर्य, भव (शिव?), पृथ्वी (भू), जल, सागर, चंद्र (चिद्रमा), आकाश (व्योम), वायू, स्थावर, जंगम व वृक्षसमूह उत्पन्न झाले – अशा त्या गणेशाचे आम्ही सदा नमन करतो व भजन करतो.

#### श्लोक ४

**॥ यतो दानवाः किन्नरा यक्षसंघा**

**यतश्चारणा वारणाः श्वापदाश्च ।**

**यतः पक्षिकीटा यतो वीरुधश्च**

**सदा तं गणेशं नमामो भजामः ॥४॥**

**अर्थ:** ज्याच्यापासून दानव, किन्नर, यक्षसमूह, चारण (गंधर्व?), वारण (हत्ती?), श्वापदे (वन्यप्राणी), पक्षीसमूह व वनस्पती (वीरुध) यांची उत्पत्ती झाली – अशा त्या गणेशाचे आम्ही सदा नमन करतो व भजन करतो.

#### श्लोक ५

**॥ यतो बुद्धिरज्ञाननाशो मुमुक्षो-**

**-यतः संपदो भक्तसंतोषदाः स्मृः ।**

**यतो विघ्ननाशो यतः कार्यसिद्धिः**

**सदा तं गणेशं नमामो भजामः ॥५॥**

**अर्थ:** ज्याच्यापासून मुमुक्षूंना (मोक्ष इच्छुकांना) बुद्धी व अज्ञानाचा नाश होतो; ज्याच्यापासून भक्तांना संतोष देणाऱ्या संपत्ती (स्मृः) मिळतात; ज्याच्यापासून विघ्नांचा नाश व कार्यसिद्धी होते – अशा त्या गणेशाचे आम्ही सदा नमन करतो व भजन करतो.

#### श्लोक ६

**॥ यतः पुत्रसंपद्यतो वांछितार्थो**

**यतोऽभक्तिविघ्नास्तथा अनेकरूपाः ।**

**यतः शोकमोहौ यतः काम एव**

**सदा तं गणेशं नमामो भजामः ॥६॥**

**अर्थ:** ज्याच्यापासून पुत्रसंपत्ती व वांछित अर्थ (इच्छित फल) प्राप्त होते; तसेच ज्याच्यापासून अनेक प्रकारची अभक्ती (दोष) व विघ्नेही नष्ट होतात; ज्याच्यापासून शोक, मोह व काम (इच्छा) यांचा नाश होतो – अशा त्या गणेशाचे आम्ही सदा नमन करतो व भजन करतो.

#### श्लोक ७

**॥ यतोऽनन्तशक्तिः स शेषो बभूव**

**धराधारणे अनेकरूपे च शक्तः ।**

**यतोऽनेकधा स्वर्गलोका हि नाना**

**सदा तं गणेशं नमामो भजामः ॥७॥**

**अर्थ:** ज्याच्या अनंत शक्तीने शेष (शेषनाग) पृथ्वीला धारण करण्यास सक्षम झाला; ज्याच्यापासून अनेक प्रकारचे स्वर्गलोक (नाना) निर्माण झाले – अशा त्या गणेशाचे आम्ही सदा नमन करतो व भजन करतो.

#### श्लोक ८

**॥ यतो वेदवाचो विल्कृतो मनोभिः**

**सदा नेति नेतीति यत्ता गुणति ।**

**परब्रह्मरूपं चिदानंदभूतं**

**सदा तं गणेशं नमामो भजामः ॥८॥**

**अर्थ:** ज्याच्याविषयी वेदवाणी व सर्वांची मने (मनोभिः) 'नेति नेति' (हे नाही, हे नाही) असे सांगूनही गुणांचे वर्णन करतात; जे परब्रह्मरूप, चिदानंदस्वरूप (ज्ञान व आनंद) आहेत – अशा त्या गणेशाचे आम्ही सदा नमन करतो व भजन करतो.

#### फलश्रुती (स्तोत्रपठणाचे फळ – श्लोक ९ ते १३)

**९.**

**॥ श्रीगणेश उवाच ।**

**पुनरूचे गणाधीशः स्तोत्रमेतत्पठेन्नरः ।**

**त्रिसंध्यं त्रिदिनं तस्य सर्वकार्यं भविष्यति ॥९॥**

**अर्थ:** श्रीगणेश म्हणतात – जो मनुष्य हे स्तोत्र **तीन संध्याकाळी (त्रिसंध्य)** व **तीन दिवस** पठण करतो, त्याची सर्व कार्ये सिद्ध होतात.

**१०.**

**॥ यो जपेदष्टदिवसं श्लोकाष्टकमिदं शुभम् ।**

**अष्टवारं चतुर्थ्यां तु सोऽष्टसिद्धीरवाप्नुयात् ॥१०॥**

**अर्थ:** जो मनुष्य हे शुभ अष्टक (आठ श्लोक) आठ दिवस जपतो व **आठव्या चतुर्थीला** (गणेश चतुर्थी) ते म्हणतो, त्याला अष्टसिद्धी (आठ सिद्धी) प्राप्त होतात.

**११.**

**॥ यः पठेन्मासमात्रं तु दशवारं दिने दिने ।**

**स मोचयेद्वंधगतं राजवध्यं न संशयः ॥११॥**

**अर्थ:** जो मनुष्य **एक महिना, दररोज दहा वेळा** हे स्तोत्र पठण करतो, तो बंधनातून मुक्त होतो व राजदंडापासून (राजवध्य) मुक्त होतो – यात शंका नाही.

**१२.**

**॥ विद्याकामो लभेद्विद्यां पुत्रार्थी पुत्रमाप्नुयात् ।**

**वांछितं लभते सर्वानेकविंशतिवारतः ॥१२॥**

**अर्थ:** विद्येची इच्छा असणारा विद्या प्राप्त करतो; पुत्रार्थीला पुत्र प्राप्त होतो; **एकवीस वेळा** (एकविंशति वारतः) पठण केल्याने सर्व वांछित वस्तू प्राप्त होतात.

**१३.**

**॥ यो जपेत्परया भक्त्या गजाननपरो नरः ।**

**एवमुक्त्वा ततो देवश्चांतर्धानं गतः प्रभुः ॥१३॥**

**अर्थ:** जो मनुष्य **परम भक्तीने** (परया भक्त्या) गजानन (गणपती) यांचे हे स्तोत्र जपतो, असे सांगून ते देव (गणेश) अंतर्धान (अदृश्य) झाले.

### स्तोत्राचे महत्त्व व पठण लाभ

| बाब | तपशील |

|---|---|

| **स्तोत्र प्रकार** | अष्टक (आठ श्लोक) – गणपतीची स्तुती |

| **ग्रंथ** | गणेश पुराण (उपासना खंड) |

| **मुख्य स्वरूप** | गणपतीचे सर्वव्यापी, सृष्टिकारक, विघ्ननाशक, परब्रह्म स्वरूप |

| **नियमित पठण लाभ** | विघ्ननाश, बुद्धीप्राप्ती, संपत्ती, पुत्रप्राप्ती, कार्यसिद्धी, मोक्ष |

| **पठण वेळ** | प्रातःकाळ, संध्याकाळी, **गणेश चतुर्थीला**, **त्रिसंध्य** (तीन संध्याकाळी) |

| **विशेष** | **चतुर्थीला** (मंगळवार/बुधवार) अष्टवार (आठ वेळा) पठण केल्यास अष्टसिद्धी |

### पठण पद्धती

1. स्वच्छ जागी बसून गणपतीच्या चित्रासमोर दिवा लावावा.

2. एकाग्रचित्ताने सर्व १३ श्लोक म्हणावेत (श्लोक १-८ स्तोत्र, ९-१३ फलश्रुती).

3. शेवटी **‘ॐ गं गणपतये नमः’** ११ किंवा १०८ वेळा जप करावा.

### उपसंहार

‘श्री गणेश अष्टक’ हे गणपतीच्या **सर्वव्यापी, सृष्टिकारक व परब्रह्म स्वरूपाचे** दर्शन घडवते. याचा नियमित पाठ केल्याने भक्ताला **गणपतीची विशेष कृपा** प्राप्त होते, विघ्ने दूर होतात, बुद्धी व समृद्धी वाढते व सर्व कार्ये सिद्ध होतात .

**॥ ॐ गं गणपतये नमः ॥**

**॥ गणपती बाप्पा मोरया ॥**

#गणेशअष्टक #श्रीगणेश #गणपती #गणेशपुराण #विघ्नहर्ता #मराठीस्त्रोत #अष्टसिद्धी #गणेशचतुर्थी

---

© marathi-strotra.blogspot.com | सर्व स्तोत्रे मराठीत | गणपती बाप्पा मोरया! 🙏

## 📌 आमचे सर्व लिंक एकाच ठिकाणी:

👉 **ब्लॉग:** https://marathi-strotra.blogspot.com

👉 **Telegram:** https://t.me/marathistrotra

👉 **Instagram:** https://instagram.com/sarva_marathi_strotra

👉 **YouTube:** https://youtube.com/@sarva_marathi_strota

👉 **Facebook:** सर्व मराठी स्त्रोत (सर्च करा)

👉 **Linktree:** https://linktr.ee/sarvamarathistrotra

**🙏 कृपया सर्व प्लॅटफॉर्मवर फॉलो करा 🙏**